Τι είναι η Διαδικασία Συνδιαλλαγής


Με τις διατάξεις των άρθρων 99-106 του Ν. 3588/2007 (Νέος Πτωχευτικός Κώδικας) εισήχθη στο ελληνικό δικαϊικό σύστημα ο θεσμός της διαδικασίας συνδιαλλαγής, που αποτελεί μία συλλογική συναινετική διαδικασία….

Σκοπός του νομοθέτη ήταν η πρόληψη της πτωχεύσεως υπό την εγγύηση της δικαστικής αρχής και της συμπράξεως πιστωτών να ικανοποιηθούν οι τελευταίοι μέσω της διάσωσης της επιχείρησης, που απειλείται με οικονομική κατάρρευση ή εκείνης που τα δεδομένα της επιχειρηματικής δραστηριότητας δεν αφήνουν προσδοκία επιβιώσεως, με απώτερους σκοπούς την διατήρηση θέσεων εργασίας, την προαγωγή του τοπικού και κοινωνικοοικονομικού χώρου όπου δραστηριοποιείται η επιχείρηση και ευρύτερα της εθνικής οικονομίας.
Στη διαδικασία της συνδιαλλαγής δύναται να υπαχθεί κάθε οφειλέτης, ο οποίος σε περίπτωση πτωχεύσεως θα είχε πτωχευτική ικανότητα κατά την διάταξη του άρθρου 2 παρ. 1 του Πτωχευτικού Κώδικα, δηλαδή κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, έμπορος ή ένωση προσώπων με νομική προσωπικότητα που επιδιώκει οικονομικό σκοπό. Η απόφαση για την υπαγωγή στη διαδικασία της συνδιαλλαγής είναι πράξη διαχειρίσεως, για την οποία εξουσία έχει μόνο το όργανο του νομικού προσώπου ή ο έμπορος ατομικώς.
Ο οφειλέτης δεν έχει υποχρέωση για την υπαγωγή στην διαδικασία αυτή, αλλά ούτε είναι και δικαίωμά του, αν δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις που τάσσει ο νόμος. Οι προϋποθέσεις αυτές είναι: α) η οικονομική αδυναμία του φυσικού ή νομικού προσώπου, χωρίς να βρίσκεται σε κατάσταση παύσης των πληρωμών του, β) αίτηση προς το πτωχευτικό δικαστήριο στην οποία περιγράφεται η οικονομική κατάσταση του οφειλέτη, το μέγεθος και η κοινωνική σημασία της επιχείρησης από άποψη απασχόλησης, τα προτεινόμενα μέτρα χρηματοδότησής του και τα μέσα αντιμετώπισης της κατάστασης αυτής γ) σε περίπτωση που ορισθεί από το δικαστήριο κατόπιν υποβολής της αιτήσεως εμπειρογνώμονας για να διαπιστωθεί η οικονομική κατάσταση, ο τελευταίος δύναται να ζητεί από τον οφειλέτη όλα τα αναγκαία κατά την κρίση του οικονομικά στοιχεία καθώς επίσης και από πιστωτικά και χρηματοοικονομικά ιδρύματα, υποβάλλοντας σχετική έκθεση στο Δικαστήριο.
Εκ του νόμου προβλέπεται παρέμβαση του δικαστηρίου σε τρία στάδια, υπό την έννοια εκδόσεως τριών αποφάσεων, ήτοι α) η 1η απόφαση που επιτρέπει το «άνοιγμα της διαδικασίας συνδιαλλαγής» β) η 2η απόφαση που επικυρώνει ή μη την συμφωνία, που τυχόν θα συναφθεί μεταξύ του οφειλέτη και εκείνων των πιστωτών, που έχουν την πλειοψηφία των απαιτήσεων, με τη συμμετοχή του μεσολαβητή και γ) η 3η απόφαση που διατάσσει την λύση της συμφωνίας λόγω μη εκπλήρωσης των όρων της.

1ο στάδιο: Απόφαση δικαστηρίου για άνοιγμα συνδιαλλαγής κατόπιν υποβολής αιτήσεως, ορισμός μεσολαβητή,  και ενδεχόμενη λήψη μέτρων σε βάρος της περιουσίας του οφειλέτη.

Σύμφωνα με το άρθρο 100 του  ΠτΚ , πριν την αλλαγή αυτού με το άρθρο 34 παρ. 1α Ν. 3858/2010 (ΦΕΚ Α 102/01.07.2010), με την πρώτη απόφαση και κατόπιν υποβολής της προαναφερόμενης αίτησης από τον οφειλέτη το πτωχευτικό δικαστήριο, εφόσον πιθανολογεί το βάσιμο της αιτήσεως και την σκοπιμότητα της αιτούμενης συνδιαλλαγής, αποφασίζει το άνοιγμα αυτής, ορίζοντας μεσολαβητή, που επιλέγει από τον κατάλογο των πραγματογνωμόνων, για περίοδο όχι μεγαλύτερη των δύο μηνών. Με το προαναφερόμενο άρθρο το διάστημα των δύο μηνών μετετράπη σε τέσσερις μήνες. Η αλλαγή αυτή θα ισχύσει για τη μεταβατική περίοδο από τη δημοσίευση του νόμου αυτού μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2014. Μετά το πέρας της μεταβατικής αυτής περιόδου η τροποποιούμενη αυτή διάταξη θα επανέλθει σε ισχύ από 1η Ιανουαρίου 2015.
Η περίοδος αυτή δύναται κατόπιν αιτήσεως του μεσολαβητή να παραταθεί για έναν μήνα ακόμη. Με την ίδια απόφαση το πτωχευτικό δικαστήριο μπορεί σύμφωνα με το νόμο να διατάξει οποιοδήποτε εξασφαλιστικό μέτρο κρίνει αναγκαίο για να αποτραπεί κάθε επιζήμια για τους πιστωτές μεταβολή της περιουσίας του οφειλέτη ή μείωση της αξίας της και ιδίως: α) Να απαγορεύσει οποιαδήποτε διάθεση περιουσιακού στοιχείου από τον οφειλέτη ή προς αυτόν, β) Να διατάξει την αναστολή των ατομικών διώξεων των πιστωτών και γ) Να ορίσει μεσεγγυούχο.
Τα ασφαλιστικά μέτρα  που διατάσσονται με την απόφαση αυτή ισχύουν μέχρι την έκδοση της δεύτερης απόφασης, ήτοι της επικυρωτικής ή μη της συμφωνίας.
Η απόφασή για το άνοιγμα της συνδιαλλαγής  δημοσιεύεται στο Δελτίο Δικαστικών Δημοσιεύσεων του Ταμείου Νομικών και δεν υπόκειται σε ένδικα μέσα, είτε δέχεται την αίτηση, είτε την απορρίπτει.

2ο στάδιο: Συμβολή μεσολαβητή για επίτευξη συμφωνίας και απόφαση δικαστηρίου ανάλογη με την εν λόγω επίτευξη ή μη.

Δυνάμει του άρθρου 101 ΠτΚ ο μεσολαβητής, ο οποίος έχει ορισθεί από το πτωχευτικό δικαστήριο με την πρώτη απόφαση για το άνοιγμα της συνδιαλλαγής, αναλαμβάνει να επιτύχει συμφωνία μεταξύ του οφειλέτη και των πιστωτών του που εκπροσωπούν τουλάχιστον την πλειοψηφία των απαιτήσεων κατ’ αυτού, όπως αυτές εμφαίνονται από τα εμπορικά του βιβλία, με σκοπό τη συνέχιση της δραστηριότητας και την διατήρηση των θέσεων εργασίας καθώς επίσης και την πρόταση λύσεων για την διάσωση της επιχείρησης με μείωση απαιτήσεων, παράταση του ληξιπρόθεσμου αυτών, αναδιάρθρωση της επιχείρησης, μετοχοποίηση των απαιτήσεων, εκποίηση της επιχείρησης και κάθε άλλο πρόσφορο μέτρο.
Σύμφωνα με το νόμο το Δημόσιο, τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, οι δημόσιες επιχειρήσεις οι φορείς κοινωνικής ασφάλισης μπορούν να προβαίνουν σε μείωση των απαιτήσεών τους κατά του οφειλέτη, να παραιτούνται από προνόμια και εξασφαλίσεις ενοχικής ή εμπράγματης φύσης.
Εάν δεν δύναται να επιτευχθεί η ως άνω συμφωνία, ο μεσολαβητής ενημερώνει παραχρήμα τον πρόεδρο του πτωχευτικού δικαστηρίου, ο οποίος εισάγει αμέσως την υπόθεση στο δικαστήριο προκειμένου να ληφθεί η απόφαση για τον τερματισμό αυτής, η οποία απόφαση δεν υπόκειται σε ένδικα μέσα.
Εφόσον, όμως, επιτευχθεί η συμφωνία συνδιαλλαγής, σύμφωνα  με το άρθρο 103 ΠτΚ  μέσα σε αποκλειστική προθεσμία δέκα (10) ημερών από την υπογραφή της, με κοινή αίτηση των συμβαλλομένων ή του επιμελέστερου αυτών, εισάγεται στο δικαστήριο, προς επικύρωση και λήξη της διαδικασίας της συνδιαλλαγής.
Η ανωτέρω επικύρωση δεν πραγματοποιείται από το δικαστήριο σε περίπτωση που α) ο οφειλέτης κατά την σύναψη της συμφωνίας βρίσκεται σε κατάσταση παύσης των πληρωμών, β) οι όροι της συμφωνίας δεν εξασφαλίζουν την διάρκεια της επιχειρηματικής δραστηριότητας, γ) θίγονται τα συμφέροντα των πιστωτών που δεν υπέγραψαν την συμφωνία, δ) η διάρκεια ισχύος της συμφωνίας συνομολογείται για διάστημα πέραν των δύο (2) ετών από την επικύρωσή της, όπως ίσχυε μέχρι πρόσφατα, το οποίο όμως διάστημα μετετράπη σε τέσσερα αντί των δύο ετών δυνάμει του άρθρου 34 παρ. 1β του Ν. 3858/2010 για τη μεταβατική περίοδο από τη δημοσίευση του νόμου αυτού μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2014. Από την 1η Ιανουαρίου 2015 θα ισχύει πάλι το διάστημα των δύο ετών.
Με την επικύρωση επέρχεται το τέλος της διαδικασίας συνδιαλλαγής και του έργου του μεσολαβητή, ενώ, αναστέλλονται προσωρινά, ήτοι κατά την διάρκεια ισχύος της επικυρωθείσας συμφωνίας, τα μέτρα ατομικής αναγκαστικής εκτέλεσης κατά του οφειλέτη που αφορούν σε απαιτήσεις γεγενημένες πριν την σύναψη της συμφωνίας (κάτι που ισχύει και για τους εγγυητές και τους συνεγγυητές εις ολόκληρον). Επιπλέον, αναστέλλεται για την ίδια περίοδο η λήψη οποιουδήποτε ασφαλιστικού μέτρου κατά του οφειλέτη, εκτός αν με αυτό επιδιώκεται η ανατροπή της απομάκρυνσης ή αφαίρεσης ή μετακίνησης κινητών πραγμάτων της επιχείρησης, τεχνολογικού ή μηχανολογικού εν γένει εξοπλισμού της που δεν έχει συμφωνηθεί και ενέχει τον κίνδυνο απαξίωσης της επιχείρησης του οφειλέτη.
Παράλληλα, αίρεται αυτοδικαίως, για την ως άνω διάρκεια, η απαγόρευση εκδόσεως επιταγών που είχε επιβληθεί στον οφειλέτη πριν την έναρξη διαδικασίας συνδιαλλαγής και συγχρόνως αναστέλλονται οι αποκλειστικές προθεσμίες άσκησης και παραγραφής των απαιτήσεων των συμβαλλόμενων πιστωτών και τα δικαιώματα των υπέρ του οφειλέτη εγγυητών και συνοφειλετών εις ολόκληρον, καθώς και οι προθεσμίες και η άσκηση διαδικαστικών πράξεων. Τέλος, αναστέλλεται για περίοδο ενός  έτους (η οποία προθεσμία θα ισχύσει για την μεταβατική περίοδο από τη δημοσίευση του νόμου 3858/2010 έως την 31/12/2014 ενώ από 1/01/2015 θα ισχύσει πάλι το διάστημα των έξι μηνών) η έκδοση της απόφασης επικύρωσης της συμφωνίας η λήψη κάθε μέτρου συλλογικής αναγκαστικής εκτέλεσης, και δη της πτώχευσης, ενώ η εν λόγω συμφωνία η οποία και δεσμεύει μόνο τον οφειλέτη και τους υπογράψαντες πιστωτές αποτελεί εκτελεστό τίτλο για τις αναλαμβανόμενες με αυτή υποχρεώσεις.

3ο στάδιο: Κήρυξη λύσης της συμφωνίας.

Το δικαστήριο έχει την δυνατότητα κατόπιν αιτήσεως οιουδήποτε πιστωτή που έχει υπογράψει την εν λόγω συμφωνία, σε περίπτωση μη εκπλήρωσης των όρων της συμφωνίας αυτής, να κηρύξει την λύση της. Αίτηση περί λύσης της συμφωνίας συνδιαλλαγής μπορεί να υποβληθεί και από οποιονδήποτε πιστωτή μη συμβαλλόμενο, αν από όλες τις περιστάσεις, και δη εν όψει των ληφθέντων μέτρων και της οικονομικής κατάστασης του οφειλέτη, προκύπτει πασιφανώς η αδυναμία συνέχισης της επιχειρηματικής δραστηριότητας του τελευταίου και βιωσιμότητας αυτής.
Σε περίπτωση που παρέλθει ο προκαθορισμένος χρόνος ισχύος της συμφωνίας η λύση αυτής επέρχεται αυτοδικαίως, ενώ αυτοδικαίως επέρχεται και όταν ο οφειλέτης κηρυχθεί σε κατάσταση πτώχευσης ή υπαχθεί σε διαδικασία αναδιοργάνωσης ή εκκαθάρισης της περιουσίας του. Στην τελευταία περίπτωση, ήτοι της πτωχεύσεως, της αναδιοργάνωσης και της εκκαθάρισης οι πιστωτές που σύμφωνα με την διαδικασία της συνδιαλλαγής είχαν προβεί σε οιαδήποτε μορφή χρηματοδότησης του οφειλέτη ή πρόσωπα που συνεισέφεραν αγαθά και υπηρεσίες με σκοπό τη συνέχιση της δραστηριότητας αυτού κατατάσσονται ως γενικώς προνομιούχοι πιστωτές και προηγούνται κάθε έτερου ανέγγυου ή γενικώς προνομιούχου πιστωτή, ο οποίος είχε απαίτηση γεγενημένη πριν το άνοιγμα της διαδικασίας συνδιαλλαγής. Τα ως άνω δεν ισχύουν για μετόχους και εταίρους του οφειλέτη, οι οποίοι συνεισέφεραν για την αύξηση του κεφαλαίου του οφειλέτη.

Όπως προκύπτει από προαναφερόμενες τις διατάξεις του ΠτΚ, η διαδικασία συνδιαλλαγής αποτελεί ένα θεσμό με ευνοϊκά αποτελέσματα για τον οφειλέτη και αυτό γιατί:
α). Αποσκοπεί στην πρόληψη της πτώχευσης καθόσον οδηγεί στην επαναφορά κλονισθέντων αλλά βιώσιμων επιχειρήσεων, με επαναφορά τους στο στάδιο ικανότητας πληρωμής και προσόδων.
β). Αναστέλλεται για ένα χρόνο (μεταβατική περίοδος μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2014-από 1η Ιανουαρίου 2015 το διάστημα είναι 6 μηνών) η κήρυξη πτώχευσης.
γ). Αναστέλλονται τα μέτρα ατομικής αναγκαστικής εκτέλεσης.
δ). Η απόφαση για το άνοιγμα της συνδιαλλαγής δεν υπόκειται σε ένδικα μέσα.
ε). Η διαδικασία κινείται μόνο με πρωτοβουλία του οφειλέτη.

Αν και η συμφωνία όταν επικυρωθεί δεν δεσμεύει τους πιστωτές που δεν υπέγραψαν, ωστόσο τα αποτελέσματα της επικύρωσης για αναστολή ατομικών ή συλλογικών καταδιώξεων λειτουργούν και σε βάρος των πιστωτών που δεν υπέγραψαν.

Γενική βιβλιογραφία: Λ.Ε.Κοτσίρης «Πτωχευτικό Δίκαιο», έκδοση 2008.
Λ.Ε.Κοτσίρης «Η διαδικασία της συνδιαλλαγής», έκδοση 2010.
Ι.Σ.Σπυριδάκης «Πτωχευτικό Δίκαιο», έκδοση 2008.

Advertisements

Σχολιάστε

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s